ΑΓΙΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΣ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Ο ΚΑΤΑΦΛΩΡΟΣ (12ος αι.)

Σταθερός προσανατολισμός της προβλεπόμενης από το Σύνταγμα δημοσίας εκπαιδεύσεως είναι η ελληνορθόδοξη παράδοση του γένους, στην οποία οφείλεται όχι μόνο η διατήρηση της ταυτότητας του ελληνικού λαού σε καιρούς πολύ δύσκολους, αλλά και η πνευματική αναγέννηση ολόκληρης της ευρωπαϊκής ηπείρου. Το ελληνικό Βυζάντιο παρέλαβε και συντήρησε τη βαρύτιμη αρχαία κλασσική πνευματική κληρονομιά. Στα καλλιτεχνικά εργαστήρια και τα σκριπτόριά του αντιγράφονταν οι αρχαίοι Έλληνες συγγραφείς και κυκλοφορούσαν σε όλο το γνωστό τότε κόσμο. Τα πιο πολλά από αυτά ήταν προσαρτημένα σε Ιερές Μονές. Διδάσκονταν ακόμη και στην Πατριαρχική Ακαδημία, αλλά και τις λοιπές εκκλησιαστικές σχολές και σχολιάζονταν από επιφανείς λόγιους της εποχής, όπως ο μετέπειτα Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης Ευστάθιος Κατάφλωρος (12ος αι.), που τα σχόλιά του στον Όμηρο, τον Πίνδαρο κ.ά. βασίζονταν και αξιοποιούσαν τη διαδακτική πείρα και γραμματολογική γνώση αιώνων. Η περίπτωση της λαμπρής αυτής μορφής της Ορθοδοξίας παρουσιάζει τεράστιο ενδιαφέρον κι αυτό γιατί τα σχόλιά του (« παρεκβολές») στον Όμηρο έχουν μεγάλη εθνική σημασία λόγω των λαογραφικών στοιχείων που περιέχουν για τη Μακεδονία, που παραμένουν αναλλοίωτα ως σήμερα αποτελώντας αψευδή μαρτυρία της ελληνικότητάς της.

(Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)